Fragile
…how fragile we are…
“Het winnen van een Edison met een cd die ik zelf had geproduceerd: het was een droom die uitkwam. Maar het leidde ook tot een existentiële crisis waardoor ik mijn viola da gamba bijna aan de wilgen hing.”
Aldus Ralph Rousseau. Zijn vrouw en enkele goede vrienden hielpen hem de draad weer op te pakken: “Geconfronteerd met mijn eigen artistieke kwetsbaarheid kwam ik op het spoor van het thema voor een nieuw project: Fragile. Hierin vertel ik mijn verhaal.”
Achteraf gezien ligt het voor de hand. Het meest kwetsbare instrument uit de geschiedenis, dat de menselijke stem in uitdrukkingskracht kan evenaren, bezingt in dit programma de menselijke kwetsbaarheid. In een topcast van musici uit klassiek, jazz en pop. Ralph heeft stukken uitgekozen die hem persoonlijk raken en hem leerden, dat kwetsbaarheid niets met zwakte te maken heeft. Integendeel: pas wanneer we de moed hebben om kwetsbaar te zijn komen we in contact met onze authentieke kracht.
Het verhaal achter de Edisonwinnaar. Eenvoudig, herkenbaar en ontroerend in muziek, woord en beeld. Levend gemaakt door de uiterst onorthodoxe repertoirekeuze. Confronterend omdat het raakt aan maatschappelijke thema’s van deze tijd. En nog met een happy end ook.
‘Het masker valt, de mens blijft en de held verdwijnt’ (Jean Baptiste Rousseau, 1671-1741)
Cast (voor zover bekend):
Ralph Rousseau – viola da gamba, Hein van de Geyn – contrabas. Gitaar, Percussie, bij gelegenheid uitgebreid met trompet, hobo, harp, mondharmonica, viool of strijkkwartet.
Dit programma wordt mede geproduceerd door Ruud de Graaf,
Impact Entertainment (seizoen 2011/12)
Chansons d`Amour
Viola da gamba solo of viola da gamba met strijkkwintet!
Van "Cent mille chansons" tot Marin Marais en van "Sous le ciel de Paris" tot Louis de Caix d'Hervelois. Daadwerkelijk van Versailles naar Parijs en terug. Het bewijs dat zingen een universeel gegeven is...de karakteristieke klanken van de viola da gamba blijken zich hiervoor uitstekend te lenen en Ralph is met zijn buitengewoon gevarieerde achtergrond de aangewezen persoon om dit op een smaakvolle manier waar te maken. U hoort de chansons in eigen bewerkingen van Ralph met strijkerspartijen gearrangeerd door Rik Elings.
Muziek: chansons van Jacques Brel, Frida Boccara, Edith Piaf, Jean Ferrat en Michel Delpech, barokmuziek van Marais, Caix d'Hervelois en Forqueray.
Musici:
Matangi Kwartet en
Hein van de GeynFoto's: Josee Kragten en Adri Kuiper
Rousseau en Heytze SPELEN
In SPELEN leggen de Utrechtse hofdichter
Ingmar Heytze en Ralph elkaar en het publiek de wereld van poezie en muziek uit. Ralph speelt bijvoorbeeld op verzoek, Ingmar schrijft onstage een nieuw gedicht naar de aanwijzingen van de luisteraars en Ralph zet daar dan weer een nieuwe improvisatie onder. Zo eindigt elke avond met een volstrekt uniek concert.
Dit programma wordt mede geproduceerd door
Hans Kik Producties in Utrecht.
(Foto's: Anouk Prins, Jose v.d. Broek en Marjolein Jacobs)
De Mozart van de gamba
De laatste der Mohikanen. Zo zou je hem kunnen noemen,
Karl Friedrich Abel (1723-1787). Toen hij stierf werd zijn geliefde instrument de viola da gamba met hem ten grave gedragen: na de Franse revolutie zou het meer dan honderdvijftig jaar duren voordat niet alleen de zes- of zevensnarige koningin der instrumenten, maar ook de muziek van Abel herondekt zou worden. En bij Abel horen we al, dat de tijd veranderd was. Eigenlijk is zijn muziek bijna "Mozart op de gamba" en in die zin volkomen uniek. Zangerige en goed in het gehoor liggende melodieën, dus, vooral in de adagio's, waar Abel in zijn tijd ongelooflijk furore mee maakte. De viola da gamba op haar allermooist horen we in zijn solostukken voor het instrument.
Maar ook het leven van Karl Friedrich had een bijzonder verloop. As vluchteling na de verwoesting van Dresden in 1757 door Frederik de Grote kwam hij in Londen terecht, waar zijn lot met dat van Johann Christian Bach en dat van de beroemde schilder Thomas Gainsborough verweven werd. De Bach-Abel concerten werden enorme publiekstrekkers in Londen.
In dit programma komen zowel de muziek voor solo-gamba als het buitengewone leven van deze componist helemaal tot un recht.
Het schilderij is van een van Abel's goede vrienden, Thomas Gainsborough.
Moved by Marais
(eventueel m.m.v.
Pieter-Jan Belder, klavecimbel en Remy Baudet, viool)
Een eerbetoon aan de grote virtuoos van de viola da gamba!
Composities van Marin Marais (1656-1728). Een overzicht van zijn oeuvre met bekende werken als Les Folies d'Espagnes (integraal), Le tableau de l'operation de la taille, muziek uit de film Tous les Matins du Monde, suites uit het derde en vijfde boek, een vroege triosonate en de overbekende Sonnerie de Ste. Genevieve du Mont de Paris. En natuurlijk krijgt u en passant een mooi beeld van het leven van Marais voorgeschoteld.
Bach in de Bajes
Ralph Rousseau Meulenbroeks, viola da gamba
Pieter-Jan Belder, klavecimbel
Foto: Jan Baks 2008
's Werelds meest beroemde componist was een ex-gedetineerde! Niet iedereen weet dat J.S. Bach in 1717 een kleine maand in de gevangenis in Weimar zat wegens contractbreuk.
In dit programma klinken de drie beroemde gambasonates van J.S. Bach (1685-1750) BWV 1027-1029, afgewisseld met werken van tijdgenoten als G.P. Telemann en D. Buxtehude en een hele hoop onverwachte verhalen over J.S. Bach.
Gambomania
Het programma waarmee Ralph bekend werd in Nederland, na de juichende kritieken op de gelijknamige cd en dvd. Een rondreis door gambaland met verschillende instrumenten, uitbundige en ontroerende verhalen en muziek van Marais, Hume, Caix d'Hervelois, Abel, Telemann...
Foto's:
Stefan Bogers
Christmas Carols
Viola da gamba solo
In een speciaal kerstprogramma zet Ralph Rousseau Meulenbroeks composities uit de renaissance en barok (Marin Marais, Antoine Forqueray, K.F. Abel, G.P. Telemann, Tobias Hume en Louis de Caix d'Hervelois) tegenover eigen bewerkingen van kerstliederen uit binnen- en buitenland. De cd met deze kerstbewerkingen werd buitengewoon lovend ontvangen. Zoals altijd wordt een en ander grappig en interresant door Ralph zelf aan elkaar gepraat. De intiemst mogelijke kerstviering!
Troubadours van alle tijden
Lenny Kuhr: gitaar en zang
Ralph Rousseau: Viola da gamba en zang
Frans de Berg: piano en zang
You Tube:
De Troubadour (12-1-2009)Wees dan vervuld + introductie (12-1-2009)Bij Kuhr en Rousseau krijg je het hoogst haalbare in de muziek: de bibbers.Herman Veenhof in
Nederlands Dagblad, 29-01-2010, over "Tourbadours van alle tijden"
Toen ik voor de eerste keer de viola da gamba hoorde was ik meteen verkocht. Dit halfvergeten zevensnarige barokinstrument wist juist door haar vocale kwaliteit op intieme wijze te overdonderen. Maar toch was het nog een verrassing om te merken hoe de darmen snaren van viola met het onverwisselbare stemgeluid van Lenny samen konden smelten, toen we dit voor het eerst probeerden. En na ons eerste gezamenlijke optreden tijdens de presentatie van mijn nieuwe cd was er eigenlijk al een band gegroeid die een vervolg misschien wel onvermijdelijk maakte.
Net zoals Sting met de luitist Karamazov in de zestiende-eeuwse muziek van Dowland zijn roots zocht in het verre verleden van de singer/songwriters, zo kunnen Lenny en ik in dit programma uit de eeuwenlange geschiedenis van het “chanson” gaan putten. Misschien beginnend bij de troubadours? De edelen die in de 11e eeuw tussen de kruistochten door hun filosofische gedachten op muziek gingen zetten?
En ten tijde van Dowland was er een beroemde gambist in Engeland, zijn tijd ver vooruit, die liederen met prachtige gambabegeleiding schreef die het bewerken meer dan waard zijn. Omdat op de genoemde cd bewerkingen van Franse chansons voor de gamba te horen zijn en Lenny’s stem voor dat repetoire natuurlijk magnifique is, lijkt hier ook een schatkist aan mogelijkheden te liggen. Met de klanken van de viola da gamba kan misschien zelfs in Lenny’s grote hit “De Troubadour” direct de verbinding tussen de 11e en 21e eeuw gelegd worden. In andere liedjes van Lenny (van Schubert tot De berg en het meer) kunnen de lyrische en meerstemmige mogelijkheden van de gamba een belangrijke begeleidende rol spelen.
Het mooie van de (op zich zéér onorthodoxe) combinatie van piano en viola da gamba is dat de instrumenten elkaar in de tijd opvolgden. Werd de pianoforte pas aan het einde van de 18e eeuw uitgevonden, de rol van de viola da gamba was op dat moment na een eeuwenlange zegetocht vrijwel uitgespeeld. De twee instrumenten omvangen samen dus de muziek vanaf de middeleeuwen tot nu, met Lenny’s zang als blijvend verbindend element.
Tenslotte: voor mij betekent dit project de mogelijkheid om mijn geliefde instrument helemaal in de 21e eeuw te gaan plaatsen.
Foto's:
Stefan Bogers.
De Gambamaniak
Op 6 april ging in de Leidse Schouwburg een bijzonder theaterstuk in premiere. Gouden Kalfwinnaar
Justus van Oel nam het intitiatief tot het speciaal voor Ralph schrijven van een muziektheaterstuk rondom de vraag: "Wat doet een minder of meer normaal mens anno 2008 met iets als een viola da gamba?" De vraag wordt op de meest hilarische manieren gesteld en beantwoord en en passant komt heel subtiel de geschiedenis van de gamba en de mooiste muziek uit de gambaliteratuur voorbij.
Hoe meer Philip over Ralph te weten komt, hoe minder hij ervan begrijpt. Ralphs onvoorwaardelijke keuze voor het instrument moet haast wel op een misverstand gebaseerd zijn. Hij diwngt Ralph op allelei ontregelende manieren tot het afleggen van verantwoording. Ook uit naastenliefde, want erger dient voorkomen te worden.
"Ralph, is het nou viola-da-gambist, violist-da-gamba of gewoon violist"
"Het is gam-bist, Philip, en ik ben bijna de beste gam-bist ter wereld."
"Wie is die andere dan?"
Liefhebbers van oude muziek, oude instrument, fijnzinnige humor, cabaret, film en video, ze komen allemaal aan hun trekken in de wondere wereld die Van Oel, Rousseau, Blom en Curtis neerzetten.
Ralph Rousseau Meulenbroeks - gamba en spel
Philip Curtis - spel, regie
Dirk Blom - regie, vormgeving en scriptbewerking
Justus van Oel - tekstfragmenten
(foto:
Dierk Hendriks)
Dit programma wordt mede mogelijk gemaakt door de stichting Dioraphte, de stichting Lira en het Thuiskopiefonds.